Knowledge

เล่าเรื่อง เมืองสกลฯ 3

posted on 18 May 2007 19:05 by adenaline in Knowledge

จบในเรื่องของการย้อมครามไปแล้ว มาต่อด้วยเรื่องของฝ้ายขาวๆ
สวยๆ เอ้ย ฝ้ายที่ใช้ทำเสื้อผ้านี่แหละ อิๆ(ภาพเยอะนิดนะครับ)

อ้อ อีกอย่างหนึ่ง ถ้าเพื่อนๆ น้องสังเกตการย้อมครามที่กล่าวถึง
ในตอนที่แล้ว จะรู้ว่า การย้อมครามเป็นเทคนิคการย้อมที่ไม่จำเป็นต้อง
ใช้ไฟหรือความร้อนในการย้อม ซึ่งแตกต่างกับการย้อมด้วยวิธีอื่น
ที่ต้องใช้ไฟให้ความร้อน ก่อนย้อม เราเรียกวิธีนี้ว่าวิธีการย้อมเย็น
ซึ่งช่วยประหยัดพลังงานและช่วยรักษาสิ่งแวดล้อมได้มาก

อะ มาต่อดีกว่า ไม่รู้ว่าเพื่อนๆ น้องๆ เคยเห็นต้นฝ้ายกันบ้างหรือเปล่า
แต่ก็เอารูปมาฝากให้ดูก็แล้วกัน ฝ้ายที่เราไปดูกันนั้น เขาก็ปลูกไว้นี่แหละ
มีบ้างที่ขึ้นเอง พอไปถึง ก็พึ่งรู้ว่า ฝ้ายมีสีน้ำตาลด้วย โอ้ว เป็นบุญตามากๆ



ไปถึงก็เก็บส่วนที่เป็นปุย ซึ่งแตกออกมาสวยและนุ่มมากเลยทีเดียว
วันที่ไป น้องๆ มาช่วยกันเยอะเชียว ดูน่ารักดี


สมอฝ้ายคือชื่อที่ใช้เรียกส่วนที่เก็บฝ้ายไว้เมื่อแก่จะแตกออกมา

หลังจากเก็บปุยฝ้ายได้จำนวนที่ต้องการแล้ว ก็นำมาแผ่บนกระด้ง
เพื่อตากแดด โดยต้องเกลี่ยให้กระจายให้มากที่สุด


ภูมิปัญญาแบบนี้อาจหายไป หากเด็กรุ่นใหม่ไม่ได้รับการสืบทอด

ต่อมาก็เข้าสู่กระบวนการทำปุยฝ้ายให้เป็นเส้น ซึ่งเป็นกระบวนการ
ที่ยุ่งยากมาก เด็กสมัยนี้ รวมถึงเราเองคงยากนักที่จะฝีมือเทียบระดับ
ปรมาจารย์ได้ สุดยอด ไปดูกันดีกว่า ว่ามีขั้นตอนอะไรกันบ้างครับ

ขั้นตอนที่ว่า มีทั้งหมด 5 ขั้นตอน ได้แก่

1. การอิ้วฝ้าย
2. การดีดฝ้าย
3. การล้อฝ้าย
4. การเข็นฝ้าย
และการเปียฝ้าย

ไปดูภาพพร้อมอธิบายสั้นๆ กันเลยครับ .....


การอิ้วฝ้าย มีวัตถุประสงค์เพื่อเอาเมล็ดออกจากปุยฝ้าย โดยนำฝ้ายเข้าเครื่องรีด
เมล็ดของฝ้ายจะหลุดออกมาและตกลงด้านล่าง


การดีดฝ้าย เป็นขั้นตอนต่อจากขั้นแรก โดยนำฝ้ายมาดีดให้แตกออกเป็นปุย
กว่าจะได้เท่านี้ เล่นกันเป็นชั่วโมงเลยทีเดียว


หลังจากนั้น นำมาม้วน เรียกว่า การล้อฝ้าย โดยใช้ตะเกียบไม้
ม้วนฝ้ายให้เป็นหลอด


หลังจากได้หลอดฝ้ายมาแล้ว ต่อมาก็ต้องแปรให้เป็นเส้น โดยใช้เครื่องมือ
เรียกวิธีนี้ว่า การล้อฝ้าย ซึ่งต้องใช้เทคนิค และฝึมือมากๆ กว่าฝ้ายจะเป็นเส้น
และไม่ขาดขณะที่กำลังออกแรงดึงฝ้าย สุดยอด....


ฝ้ายที่ล้อเสร็จก็ต้องนำมาออกมา ใส่ในอุปกรณ์พิเศษ เพื่อเก็บเส้นฝ้าย
ให้เป็นระเบียบ เพื่อพร้อมสำหรับการทอผ้าในขั้นต่อไป หรืออาจนำฝ้ายที่เป็นเส้น
ไปย้อมสี ก่อนนำมาทอผ้าก็ได้

เราจะมาต่อด้วยกระบวนการสุดท้ายที่ว่าด้วย การทอผ้า ในสัปดาห์หน้า
เสาร์ อาทิตย์นี้ เป็นเรื่องการท่องเที่ยวและการเดินทางกันบ้างครับ แต่จะไปที่ไหน
ติดตามกันที่นี่ แน่นอน ไปแล้ว สวัสดีครับผม.....